Skip to content
R2D2

Let’s make your brand mean more.

Contact Us

TSRS ile Birlikte Raporlarda Okunabilirlik Neden Daha Önemli?

TSRS ile Birlikte Raporlarda Okunabilirlik Neden Daha Önemli?

Bir raporun değerini yalnızca hangi bilgileri içerdiği değil, okuyucunun o bilgiye ne kadar kolay ulaşabildiği ve onu ne kadar kolay anlayabildiği de belirliyor.

TSRS kapsamında sürdürülebilirlikle ilgili riskler, fırsatlar, yönetişim, strateji, risk yönetimi, metrikler ve hedefler gibi farklı bilgi katmanları aynı raporlama yapısı içinde ele alınıyor. Bilgi yoğunlaştıkça, onu anlaşılır ve takip edilebilir hale getirmek de ayrı bir tasarım problemine dönüşüyor.

Burada işin sınırını baştan netleştirelim: Hangi kurumun neyi ve ne zaman raporlaması gerektiği; mevzuatın, standartların ve bu alanda çalışan uzmanların konusu. Biz o kısmı anlatmıyoruz. Biz, hazırlanan içeriğin nasıl görüneceği, nasıl okunacağı ve içinde nasıl yol alınacağı üzerinde çalışıyoruz.

Uyum ile okunabilirlik aynı şey değil

Bir rapor gerekli açıklamaları içerebilir; buna rağmen okuyucunun aradığı bilgiye ulaşması zor olabilir.

Tüm başlıklar yerli yerinde, veriler tablolarda, gerekli açıklamalar mevcut olabilir. Ama okuyucu aradığı bilgiye ulaşmak için sayfalar arasında gidip geliyorsa raporun eksiksiz olması, kolay okunduğu anlamına gelmez.

İşte tasarım tam olarak burada devreye giriyor: Bilginin yalnızca raporda bulunmasını değil, kolay bulunmasını ve anlaşılmasını sağlamak için.

Daha çok bilgi, daha çok tasarım kararı demek

Yoğun içerikli bir raporda birbirinden farklı veri, açıklama ve konu başlıkları bir arada yer alıyor.

Burada tasarımın temel görevlerinden biri bilgi hiyerarşisini kurmak.

Hangi bilgi önce görülmeli? Hangisi derine inmek isteyen okuyucuya bırakılmalı? Hangi veri tek bir güçlü rakamla anlatılabilir, hangisi ayrıntılı bir tabloda kalmalı? Hangisi grafikle daha kolay anlaşılır?

Her sayfada verilen bu kararlar raporun uzunluğunu değil, nasıl okunduğunu belirliyor.

Bu nedenle yoğun içerikli bir raporda tasarımı süs olarak değil, okuyucuya yön gösteren bir sistem olarak düşünüyoruz.

Farklı okuyucu, farklı ihtiyaç

Aynı rapora yatırımcı, yönetici, çalışan, iş ortağı veya belirli bir veriyi arayan farklı paydaşlar bakabilir. Herkes aynı şekilde okumuyor.

Biri birkaç dakika içinde ana mesajları görmek isterken bir başkası belirli bir veriye ulaşmak, diğeri ise kurumun yaklaşımını anlamak için raporu bölüm bölüm incelemek isteyebilir.

Bu farklı okuma biçimlerine aynı rapor içinde yer açmak mümkün:

  • Bölüm başlarında kısa özet alanları
  • Net bir başlık ve içerik hiyerarşisi
  • Aynı tür verilerin aynı biçimde gösterilmesi
  • Gerektiğinde sayfa içi yönlendirmeler ve görsel işaretler

Tek tek küçük görünen bu kararlar, birlikte kullanıldığında okuyucunun rapor içinde kaybolmadan ilerlemesini sağlıyor.

Tutarlılık okumayı kolaylaştırır

Bilgi yoğun olduğunda tutarlılık daha da önemli hale geliyor.

Aynı birim her yerde aynı biçimde yazılırsa, aynı tür grafik aynı mantıkla çizilirse ve aynı renk aynı anlamı taşırsa okuyucu zihinsel enerjisini veriyi anlamaya harcıyor, formatı çözmeye değil.

Bu, özellikle yıldan yıla rapor yayımlayan kurumlarda farklı dönemlerin karşılaştırılmasını da kolaylaştırıyor.

Tutarlılık, okuyucunun görsel sistemin nasıl çalıştığını her sayfada yeniden öğrenmek zorunda kalmaması demek.

Rapor nerede okunacak?

Bugün raporların önemli bir bölümü ekran üzerinden kullanılıyor. Rapor içinde arama yapılıyor, belirli bölümlere gidiliyor, tablolar inceleniyor ve veriler karşılaştırılıyor.

Basılı bir sayfa ile ekran aynı şekilde okunmuyor. Bu nedenle raporun nerede ve nasıl kullanılacağını baştan bilmek; sayfa yapısından yazı boyutlarına, grafik detaylarından navigasyona kadar birçok tasarım kararını etkiliyor.

Bizim için soru bu nedenle yalnızca “Rapor nasıl görünecek?” değil, aynı zamanda “Rapor nasıl kullanılacak?”

Tasarım ne zaman devreye girmeli?

Tasarım çoğu zaman içerik tamamen bittikten sonra düşünülüyor. Oysa hangi bölümlerin yoğun olacağını ve hangi veri gruplarının görselleştirmeye ihtiyaç duyacağını erkenden görmek hem sayfa kurgusunu hem de proje takvimini kolaylaştırıyor.

Bu, içeriği bizim hazırladığımız anlamına gelmiyor. İçerik kurumunuzdan ve ilgili uzmanlardan geliyor. Biz ise hangi bilginin nasıl öne çıkacağına ve farklı bilgi katmanlarının ortak bir görsel sistem içinde nasıl anlatılacağına bakıyoruz.

Son söz

TSRS, raporlanan bilginin kapsamını ve yapısını belirliyor. Ancak bu bilginin okuyucuya nasıl sunulacağı ayrıca çözülmesi gereken bir iletişim ve tasarım konusu.

Çünkü bilgiyi rapora koymak başka, o bilgiyi kolay bulunur ve anlaşılır hale getirmek başka.

Raporunuz için nasıl bir görsel anlatım kurulabileceğini konuşmak isterseniz sürdürülebilirlik raporu tasarımı çalışmalarımıza göz atabilir, bize yazabilirsiniz.

Explore more.